Hoe je de man terugvindt die je ooit ontmoette

Weet je nog wie hij was toen je hem net kende? Zelfverzekerd, speels, vol plannen. Hij versierde je, verraste je, keek naar je alsof je de enige op de wereld was. En nu? Nu is hij vaak moe, stil, verdwenen in zijn werk of zijn telefoon, en lijkt het initiatief er bij hem uit. Je vraagt je af waar die man gebleven is. Het goede nieuws is dat hij er nog is, ergens onder de vermoeidheid. En jij kunt de weg terug in gang zetten, meer dan je waarschijnlijk denkt.

Hoe hij langzaam doofde

De man die je ontmoette verdween niet met een knal, hij sleet weg onder het gewone leven. Kinderen, werk, rekeningen, verantwoordelijkheid. Ergens onderweg werd hij vooral kostwinner, klusjesman en mede-opvoeder, en steeds minder minnaar en avonturier. Dag na dag schoof de nadruk van wie hij is naar wat hij moet, en dat doet iets met een man. Speelsheid heeft ruimte en lichtheid nodig, en juist die twee raken in een druk gezinsleven als eerste op.

Waarom hij stopte met reiken

Daar komt iets bij wat vaak onbesproken blijft. Als de aanraking minder wordt, als hij telkens degene is die toenadering zoekt en af en toe een nee krijgt, dan stopt hij op een gegeven moment met reiken. Niet uit onverschilligheid, maar uit zelfbescherming. Relatieonderzoeker John Gottman bracht in kaart hoe partners de hele dag kleine uitnodigingen tot contact naar elkaar sturen, wat hij bids for connection noemt. Elke keer dat zo'n uitnodiging onbeantwoord blijft of wordt afgewezen, is het net iets minder aantrekkelijk om de volgende te doen.

Gottman zag in zijn onderzoek dat stellen die uit elkaar groeien elkaars signalen steeds vaker missen, terwijl stellen die dichtbij blijven er juist naartoe bewegen. Een man die niet meer het initiatief neemt, is daarom vaak geen man die niets meer voelt, maar een man die te vaak het gevoel kreeg niet gewild te zijn. Zijn stilte is dan geen onverschilligheid maar een dichtgetrokken deur, en achter die deur zit meestal meer verlangen dan hij laat zien.

Wat een man weer laat opbloeien

Hier zit de sleutel. Veel mannen bloeien op als ze zich begeerd, gewaardeerd en bewonderd voelen, en doven als ze zich vooral nuttig maar niet meer gewild voelen. Therapeut Terrence Real, die veel schreef over de verborgen somberheid van mannen, beschrijft hoe onder die teruggetrokken buitenkant vaak een stille honger schuilt om er als man werkelijk toe te doen. Wordt die honger niet gevoed, dan trekt een man zich terug in werk of schermen, precies daar waar hij zich nog wel competent voelt.

Gottman ontdekte dat genegenheid en bewondering, hij noemt het het systeem van fondness and admiration, tot de sterkste voorspellers van een levende relatie horen. En hechtingsdeskundige Sue Johnson laat zien dat we ons pas werkelijk openen als we ons veilig en gewenst voelen bij de ander. Met andere woorden, hij werd die zelfverzekerde, speelse man ooit mede doordat jij hem zo zag en zo aanraakte. Dat kun je opnieuw doen.

De man die je ontmoette kwam tevoorschijn omdat hij zich bij jou gewild en bewonderd voelde, en juist dat gevoel kun je hem teruggeven.

Jij mag de eerste stap zetten

Dit is precies waar deze site over gaat, namelijk niet wachten tot hij verandert, maar kijken wat jij zelf in beweging kunt zetten. Niet omdat het jouw schuld is, maar omdat jouw stap vaak de hele dans verandert. Voor een man die gewend is geraakt aan afwijzing, is onverwacht gewild worden een klein wonder dat meer losmaakt dan tien goede gesprekken. Concreet kun je denken aan:

• Neem zelf eens het initiatief tot aanraking, flirten en intimiteit, zodat hij niet altijd degene is die reikt.
• Laat merken dat je hem aantrekkelijk vindt. Zeg het hardop, kijk naar hem, raak hem aan buiten de slaapkamer.
• Zie en benoem zijn kracht in plaats van zijn tekorten, en herinner hem, en jezelf, aan de man op wie je viel.
• Verlicht zijn last waar je kunt en geef hem ruimte om meer te zijn dan kostwinner, en moedig zijn hobby's, vrienden en plezier aan.

Hoe meer hij zich bij jou weer gewild en gezien voelt, hoe meer die oude, levendige man vanzelf terugkomt.

Verwacht daarbij geen ingewikkelde strategie. Vaak zit de omslag in iets kleins. Een vrouw vertelde hoe ze na jaren weer eens haar hand op zijn been legde tijdens het avondeten, zonder dat er iets op moest volgen, en hoe hij haar de rest van de avond anders aankeek. Zulke gebaren zeggen zonder een woord dat hij nog steeds de man is die je wilt, en precies die boodschap is hij ergens onderweg kwijtgeraakt. Hij hoeft er niets voor te presteren, hij hoeft alleen te merken dat hij weer gezien wordt.

Breng het spel terug

Relatietherapeut Esther Perel wijst erop dat verlangen leeft van speelsheid, verrassing en een vleugje afstand, precies wat er in het begin vanzelf was en in de sleur als eerste verdwijnt. Te veel samensmelten, waarschuwt ze, kan het vuur juist doven, want begeerte heeft een beetje ruimte nodig om naar de ander te kunnen verlangen. Je hoeft daarvoor geen grootse dingen te doen. Een plagerig berichtje midden op de dag, samen iets nieuws proberen, een avond zonder telefoons en zonder logistiek, het zijn die kleine momenten van lichtheid die de vonk weer aanwakkeren, bij hem en net zo goed bij jou.

Zonder jezelf weg te cijferen

Belangrijk is dat dit geen oproep is om al het werk alleen te doen of om jezelf te verliezen in wat hij nodig heeft. Het is een dans van twee, en jij zet enkel de eerste stap die binnen jouw bereik ligt. Verwacht ook niet dat hij van de ene dag op de andere verandert, want een man die zich lang heeft beschermd, ontdooit geleidelijk. En als er meer speelt dan sleur, als er sprake is van kilte die niet wijkt, van minachting of van structureel over je grenzen gaan, dan is dat geen kwestie van harder je best doen, maar iets om samen, of met hulp, echt aan te pakken. Je eigen regie pakken betekent soms ook een grens trekken.

Nodig hem terug, eis hem niet

Hij is niet verdwenen, alleen bedolven onder jaren van drukte, plicht en het gevoel niet meer gewild te zijn. Terugeisen kun je hem niet, uitnodigen wel, door hem weer te begeren, te bewonderen en hem de ruimte te geven om te spelen. Vaak is een warme, oprechte stap van jou al genoeg om te merken dat hij net zo naar die nabijheid verlangde als jij, en dat hij alleen wachtte op een teken dat het veilig was. En zo, stap voor stap, komt hij weer tevoorschijn, de man op wie je ooit verliefd werd.

Bronnen

• John Gottman & Nan Silver, The Seven Principles for Making Marriage Work (1999)
• Esther Perel, Mating in Captivity (2006)
• Terrence Real, I Don't Want to Talk About It (1997)
• Sue Johnson, Hold Me Tight (2008)